Легендата за Дојранското езеро

Дојранското езеро се наоѓа во југоисточното ќоше во нашата држава. Тоа лежи во мала, но мошне живописна котлина заградена од сервер и запад од планината Беласица, а од југ од планината Круша. Низ котлината минуваат три важни патишта: од Солун, Серес и Валандово.
Настанокот на езерото, научно, нај првин го објаснил српскиот професор Јован Цвијиќ, кој во 1905-та година го посетил Дојран и констатирал дека езерото е остаток од егејското море кое низ вековите се повлекло на сегашните брегови. За езерото постои и интересна легенда за неговиот настанок. Таа, старите рибари од Дојран со занес ја раскажуваат. Имено, во далечното минато тука немало езеро, туки котлина. Таа била покриена со столетни шум, а во подножјето на Беласица, под стрмно надвисната карпа, имало длабок извор од кој клокотела изобилна бистра и студена вода. Тој извор претставувал страшилиште за суеверното население. Тоа верувало дека при силен наплив на водната стихија од изворот, ќе бликне и ќе ја залее целата котлина. Тој страв ги натерал луѓето да го обградат изворот со дебели камени ѕидови и да го покриат отворот . А по секое полнење вода капакот веднаш го врзувале со железни синџири. Но, не можело да трае долго. Еден фатален ден, страшното верување се овистинило! Имено, според легендата, во околината живеела девојка чија убавина била како во приказните. Многу момчиња и се восхитувале и со воздишки копнееле за неа. Таа пак, си имала избраник со кого тајно се среќавала токму кај изворот-страшилиште, секоја вечер без прекин.

Тие средби и ја решиле судбината на котлината. Во еден темен есенски ден, кога неусетно паѓала ноќта, младиот избраник со својот ждребец итал кон изворот на средба со младата убавица, но и таа исто така итала и стигнала прва. Ги оставила котлињата врз оградата на изворот, ги одврзала тешките синџири со кој бил врзан капакот и почнала да полни вода. Само што го наполнила едниот сад, слушнала коњски тропот! Срцето лудо и заиграло, а рацете ви затрепереле! Ги грабнала садовите и брзо се скрила во блискиот честак. Во здрачот низ шумата се задала стројната фигура на љубениот… и, двете силуети во миг се слеале во една! Од ненадеж, густ мрак ја обвил шумата, ветерот се засилувал, темни и тешки дождовни облаци го покриле небото, на кое до тогаш мрзеливо трепкале сонливите ѕвезди! Тешки дождовни капки плуснале по лисјата… занесени во нивната љубовна екстаза, младите не го сетиле невремето. Одвај, одкако ветерот збеснал, тие се освестиле и забрзале кон селото да се проберат. Во брзаницата заборавиле да го заклучат капакот на отворот со синџирите. Настанал силен ураган, светкавици и грмотевици го парале небото. Шумата се виткала со очајни стенкања, гранките се кршеле огромни дрвја се корнеле и паѓале на земја со страшен тресок. Татнежите од грмотевиците и ослепувачките блесоци на светкавиците сееле ужас над котлината. Од небото како да се излевале цели водопади! Скоро од височините затекле високи пороишта, и со бесен рик се нафрлале врз долината. Блатата за кусо време се претвориле во езера и растејки се сливале едно во друго. Среде тој татнеж и ужас, се слушнала силна експлозија. Тоа, ѕидовите на изворите се уривале, синџирите се раскинале а капакот летнал во височините. Водата од изворот, во клобуци изригала од длабочините и се стремоглавила надолу кон котлината. Настанала невидена бркотница. Исплашени ѕверови, безглаво трчале низ шумата, виењето на чакалите се мешал со лавежот на кучињата, воловите безнадежно рикале, коњите болно цвилеле, а луѓето избезумиле!
Во таа не видена викотница на очај, се слушнало: ,, оградата на изворот е урната, водата надоаѓа. Бегајте кон височините!’’ Кој што можел натоварил на грб нешто и сите се упатувале кон блиските ридови… набргу ветерот и дождот стигнувале, водите од планините намалувале, но изворот и натаму непроменето бучел исфрлувајќи водени клубуци. Се слевало во една водена стихија која уривала се што ќе и се испречи на патот. Полињата, шумите,селата, исчезнувале. Така водата од изворот ја исполнила целата котлина и се создало денешното езеро…

Продолжува